Мектеп жасына дейінгі кезең – баланың дене, танымдық, эмоционалдық және әлеуметтік тұрғыдан қарқынды дамитын шағы. Баланың жас ерекшеліктерін білу ата-аналарға оны жақсы түсінуге, дұрыс қолдау көрсетуге және сенімді қарым-қатынас орнатуға көмектеседі.

3 жас

Үш жас – «Мен өзім!» кезеңі. Бала өздігінен әрекет етуге ұмтылады, айналасындағы әлемді белсенді зерттейді және өз пікірін білдіруге талпынады.

Жас ерекшеліктері:

• өз бетінше әрекет етуге ұмтылады;
• сөйлеу тілі қарқынды дамиды;
• эмоцияларын ашық білдіреді;
• қоршаған ортаға қызығушылығы артады;
• қырсықтық пен қыңырлық байқалуы мүмкін.

Психологтың кеңестері:

• балаға таңдау жасауға мүмкіндік беріңіз;
• дербестігін қолдап, қажет болған жағдайда көмектесіңіз;
• қыңырлыққа сабырмен қарап, айқайлау мен жазалаудан аулақ болыңыз;
• баланы талпынысы мен еңбегі үшін мадақтаңыз;
• күн сайын бірге ойнап, әңгімелесуге уақыт бөліңіз.

4 жас

Төрт жаста бала көпшіл бола бастайды, құрдастарымен бірге ойнауға қызығушылық танытады. Қиялы мен шығармашылық қабілеті қарқынды дамиды.

Жас ерекшеліктері:

• бірлескен ойындарға қызығушылығы артады;
• қиялы дамиды;
• көптеген сұрақтар қояды;
• есте сақтау қабілеті, зейіні және сөйлеу тілі жетіледі;
• қарым-қатынас жасау дағдылары қалыптасады.

Психологтың кеңестері:

• баланың сұрақтарына түсінікті әрі сабырлы жауап беріңіз;
• сюжеттік-рөлдік ойындарды қолдаңыз;
• бөлісуді және келісімге келуді үйретіңіз;
• кітап оқып, мазмұнын бірге талқылаңыз;
• сурет салу, мүсіндеу, құрастыру арқылы шығармашылық қабілетін дамытыңыз.

5 жас

Бес жастағы бала өзіне сенімдірек, дербес әрі ізденімпаз болады. Ол өз эмоцияларын басқаруды үйреніп, мектепке дайындық кезеңіне қадам басады.

Жас ерекшеліктері:

• логикалық ойлауы дамиды;
• сөздік қоры молаяды;
• ерікті зейіні қалыптасады;
• ережелерді сақтай алады;
• танымдық әрекетке қызығушылығы артады.

Психологтың кеңестері:

• дербестігі мен жауапкершілігін дамытуға мүмкіндік беріңіз;
• есте сақтау, зейін және ойлау қабілеттерін дамытатын ойындар ойнаңыз;
• сезімдері мен эмоцияларын сөз арқылы жеткізуге үйретіңіз;
• бастамалары мен қызығушылығын қолдаңыз;
• күн тәртібін сақтап, жеткілікті қимыл-қозғалысқа жағдай жасаңыз.

Барлық ата-аналарға ұсыныстар

• Балаңызды қандай жағдайда да жақсы көретініңізді сездіріңіз.
• Онымен бірге көбірек уақыт өткізіңіз.
• Баланы мұқият тыңдап, оның пікіріне құрметпен қараңыз.
• Тәрбие барысында талаптарыңыз бен ережелеріңіз бірізді болсын.
• Өз мінез-құлқыңызбен жақсы үлгі көрсетіңіз.
• Гаджеттерді пайдалану уақытын шектеп, оның орнына қызықты бірлескен ойындар мен шығармашылық жұмыстарды ұсыныңыз.
• Ойын – мектеп жасына дейінгі баланың негізгі іс-әрекеті және жан-жақты дамуының басты құралы екенін ұмытпаңыз.

Есте сақтаңыз!

Әр бала – қайталанбас тұлға. Оның дамуы өзіндік қарқынмен жүреді. Балаңызды басқа балалармен салыстырмаңыз. Ата-ананың сүйіспеншілігі, қолдауы, шыдамдылығы мен қамқорлығы баланың өзіне деген сенімін арттырып, қабілеттерінің толық ашылуына мүмкіндік береді.