Балалар алаңы — баланың қарым-қатынас жасауды, өзара әрекеттесуді және өз мүддесін қорғауды үйренетін алғашқы орта. Мұнда қақтығыстардың болуы қалыпты жағдай, әрі олар маңызды әлеуметтік дағдыларды қалыптастырады.
Қақтығыстар не себепті туындайды?
- ойыншық үшін талас
- бірінші болуға немесе басшылық жасауға ұмтылу
- эмоцияны сөзбен жеткізе алмау
- қарым-қатынас тәжірибесінің аздығы
Ата-аналарға қалай әрекет ету керек?
- Бірденараласпаңыз
Егер жағдай қауіпті болмаса, балаларға өзара келісуге мүмкіндік беріңіз. Бұл олардың қарым-қатынас дағдыларын дамытады. - Сабырсақтаңыз
Бала сіздің реакцияңызға қарайды. Ересектің сабырлылығы жанжалды тезірек шешуге көмектеседі. - Сезімдісөзбенжеткізуге үйретіңіз
Мынадай сөздерді айтуға бағыттаңыз:
- «Маған бұл ұнамайды»
- «Мен ойнағым келеді»
- «Кезекпен ойнайық»
- Басқабаланыкінәламаңыз
«Ол жаман» деген сөздерден аулақ болыңыз. Оның орнына жағдайды талқылаңыз: «Саған ойыншығыңды тартып алғаны ұнамады». - Шешімтабуғакөмектесіңіз
Бірге ойнау, ойыншықпен алмасу немесе кезек белгілеу сияқты нұсқаларды ұсыныңыз. - Эмпатияныдамытыңыз
Басқа баланың сезімін түсінуге көмектесіңіз: «Сенің ойыңша, оған ренішті болды ма?»
Қашан араласу керек?
- қауіп төнген жағдайда
- бала үнемі агрессия көрсетсе
- жанжал шешілмей тұрса
Не істеуге болмайды?
- балаға айқайлау немесе ұялту
- бәрін оның орнына шешу
- қайталанатын мәселелерді елемеу
Есіңізде болсын: қақтығыстар — бұл мәселе емес, баланы қарым-қатынасқа, сыйластыққа және келісімге үйретудің мүмкіндігі.
Қаласаңыз, осы мәтінді ата-аналар бұрышына арналған плакат немесе қысқартылған нұсқа ретінде де жасап бере аламын 😊
